Logboek

 

TERUG NAAR DE VOORPAGINA
VOOR DE ANDERE MAANDEN ZIE HET OVERZICHT

 

Fieldlab

Radio 538 – ‘één station, alle hits’ –  is een commerciële radiozender die 10.000 consumenten op Koningsdag  bijeen mag brengen in een zogeheten ‘fieldlab’ – iets Amerikaans dat beoogt gecontroleerd maatregelen tegen het coronavirus met voeten te treden. Het gebeurt in Breda. Op het voormalige terrein van de Chassé-kazerne. Voeger leerden dienstplichtige officieren en onderofficieren daar hoe je de vijand moest doden. Het was hij of ik. Bijna een half miljoen Nederlanders protesteerde inmiddels via Petities.nl. Het ziet er niet naar uit dat Mona Keijser, de verantwoordelijke minister, van plan is deze verstandige vaderlanders serieus te nemen. De happening zál doorgaan. On-be-grij-pe-lijk. Tenzij je langzamerhand inziet dat de meerderheid van de Tweede Kamer het populisme van Mona geen strobreed in de weg wil of durft te leggen. Het volk krijgt zijn zin. Wat zich op Koningsdag in Breda zal afspelen, is geen feest, maar een dance macabre, een dodendans.
1 8  A P R I L

 

 Weg met Beethoven

Aan de universiteit van Oxford gaan stemmen op om in de muziekcolleges geen aandacht meer te besteden aan componisten als Mozart, Haydn en Beethoven. Zij schreven hun muziek in de tijd van de slavernij. Hun werk kwetst studenten met een andere dan een traditioneel Britse achtergrond. Black lives matter. Aan andere universiteiten mogen docenten geen taalfouten meer verbeteren. Degenen die ze maken kunnen daar niets aan doen. Dus laat ze met rust. Black lives matter. Brits is in deze aangelegenheden in elk geval de neiging om achterom te kijken. Maar, dear fellows, zou ik zeggen, kijk ook eens vooruit, hoe leesbaar zijn straks jullie boeken, brieven, papers, brochures, aanplakbiljetten, reclamefolders, kranten, websites, tijdschriften, glossy’s, nota’s, rapporten, scripties, belastingaangiften, bijsluiters, handleidingen, gebruiksaanwijzingen, contracten, tweets, e-mails en wetsteksten met aldytoalfautuh…?
1 6 A P R I L

 

Terrassen

In de Volkskrant lees ik dat mensen ‘hunkeren’ naar het terras. Hunkeren, het staat er echt. Daarom moeten de terrassen weer ‘open’. In alle media klinkt die noodkreet. En dan óók nog de ramadan. Zelfs beroepsvoetballers schijnen er – getatoeëerd en wel – aan onderdoor te gaan. Vreselijk, vreselijk. Wat een treurigheid. Wat een leed. Niet door corona, denk ik, o, nee, maar het virus werpt wel een schril licht op de kommervolle omstandigheden waaronder almaar meer landgenoten  gedwongen zijn te leven. De media laten ons elke dag weer zien hoe ondraaglijk zwaar deze me-ga-su-per-gi-gan-ti-sche kwelling is. Wat een gejeremieer! Wat een klagen! Wat een zuchten en steunen! Heel gek, maar om mij heen bespeur ik niets, maar dan ook helemaal niets van dit ongenoegen. Kun je ook in stilte lijden?
13  A P R I L

 

Achterbannen

Om Mark Rutte kan niemand heen. Ik zou liegen als het niet waar was. Fractieleiders die zeiden nooit meer met Mark in zee te gaan, kregen het er moeilijk mee. Pasen was nog niet verstreken of ze zochten alweer toenadering. In de kranten las ik dat hun achterbannen het niet zouden ‘pikken’. Achterbannen, dacht ik, hou toch op, man, boulevardbladen, columnisten, talkshows, twitterende onbenullen en andere bemoeials zul je bedoelen. Daar moet élke politicus rekening mee houden. Die maken of breken hem – en vooral háár, want vrouwen, tjonge… tjonge wat die nog steeds over zich heen krijgen. De macht van de stuurlui aan de wal is oneindig veel groter dan die van die achterbannen, van wie niemand weet wie het zijn. Dat meervoud alleen al. Hoeveel achterbannen heeft een politicus? Een lege huls, dat woord, gemeenplaats, dooddoener, mediataal. Achterbannen bah.
1 0  A P R I L

 

De muts van Mark

Mark Rutte vind ik nog wel te pruimen, vooral als hij zo’n kekke muts opzet. Maar aan die bejaarde liberalen om hem heen – die dezer dagen weer eens lieten zien hoezeer ze zich hun leven lang door hun eigenbelang en hun clubgeest laten gijzelen – heb ik een uitgesproken hekel. Nu weer die voormalige campagneleider van de VVD, die Driessen. Kaag was geen leider, zei hij in de NRC, nee, Rutte wel. Wat deze Driessen onmogelijk kan begrijpen – oogkleppen zijn de VVD’er eigen – is het verschil tussen een leider die macht wil om de macht, een leider die koste wat kost wil blijven zitten (Rutte) en een leider die macht wil om het lot van zoveel mogelijk mensen en vooral van de financieel minder bedeelden te verbeteren (Kaag). De laatste heeft het zoveel moeilijker dan de eerste dat ik haar om die reden alleen al steun.
8  A P R I L

 

Rekenkamer

Een lezeres wees er in de Volkskrant op dat Aleid Truijens een heel goede minister van onderwijs zou zijn. Aleid schrijft in deze krant een column over onderwijs. Ze heeft meer verstand van scholen en opvoeding dan Arie Slob, dat is zeker. Ik hoop niettemin dat ze haar boeken en columns blijft schrijven. Die zou ik niet willen missen. Deze week prees Aleid de Algemene Rekenkamer die het kabinet waarschuwt om de vele miljoenen die voor het onderwijs klaar liggen, niet aan de schoolbesturen ten goede te laten komen, maar aan het onderwijs. Een verstandig advies. Aleid ziet er de hand in van Arno Visser, de voorzitter van de Algemene Rekenkamer, van wie ze opmerkt dat hij geen jurist, econoom of socioloog is, maar een man van de letteren. Visser studeerde algemene literatuurwetenschap in Groningen, misschien wel bij J.J.A. Mooij, die als wiskundige en filosoof daar letterkunde ging doceren. Aleid bedoelt waarschijnlijk dat het vernuft, de fantasie, de mensenkennis en het inlevingsvermogen die je in de wereldliteratuur kunt opdoen, een aanwinst kunnen zijn voor de politiek. Dat is mij uit het hart gegrepen. Stel je voor dat geletterden het onderwijs gingen bestieren. Binnen één generatie zou het rap voortschrijdende culturele verval in het openbare leven een halt zijn toegeroepen.
7  A P R I L

 

Bulgaren

Pasen. In mijn straat staan honderden mensen urenlang in een onafzienbare rij – op anderhalve meter van elkaar en mondgekapt – geduldig te wachten. Waarop? Als ik naar buiten ga om een vuilniszak in de container voor mijn deur te lozen, maak ik van de gelegenheid gebruik om aan twee jonge mannen die daar staan te vragen wat er gaande is. ‘We wachten om te kunnen stemmen,’ zeggen ze in het Engels. ‘In Bulgarije wordt een nieuw parlement gekozen.’ Het is tijd voor verandering, klinkt het ook. Change. Mijn belangstelling is gewekt. Ik ga op onderzoek uit en lees in Trouw dat misschien maar 28 procent van de Bulgaren gaat stemmen. De meeste kiesgerechtigden zijn bang om met corona besmet te raken. De ziekenhuizen liggen tjokvol. Vermoedelijk profiteert de zittende premier daarvan. Deze Borisov is al vanaf 2009 met zijn centrumrechtse GERB-partij aan de macht. Vorige zomer gingen duizenden demonstranten de straat op om zijn aftreden te eisen. De man is in hun ogen door en door corrupt.
4  A P R I L

 

Stinkende taal

Mark Rutte ging zijn stinkende best doen nadat hij een motie van afkeuring in het Parlement had overleefd. Dat klink niet erg fris. Anders gezegd, die woorden stinken en ze blijven vermoedelijk stinken zolang een minister-president in Nederland zo praat. Ik denk dat projectontwikkelaars met een voorliefde voor de VVD zich zo martiaal uitlaten. Het moet Rutte hebben aangesproken. Taalgebruik, je doet onbewust met je soort mee. Ik heb de minister-president vaker op rare woorden en zegswijzen betrapt. Ook zo bezien is hij een Man Zonder Eigenschappen. Eerder kwam ik in brieven van zijn hand het woord menskracht tegen – een idiote misvorming van het Nederlands, afkomstig van de Sociale Academie, die je in de directiekamers van Shell en Akzo niet zo gauw zult horen. Te links. Maar helemaal zeker ben ik daar niet meer van als zelfs jongere hoogopgeleide columnisten van de NRC zo praten. Ik moet leren aanvaarden dat in Nederland links en rechts ook taalkundig gezien onontwarbaar door elkaar zijn gaan lopen, ten koste van het soort mankracht dat vroeger stonk. Naar zweet.
2  A P R I L.  2 0 2 1

 

Voorkeurstemmen

Pieter Omtzigt kreeg 342.472 voorkeurstemmen. Dat is goed voor 5 zetels in de Tweede Kamer. Maar ook kandidaten van andere partijen kregen opvallend veel voorkeurstemmen. Bij elkaar waren het er 2.528.342. Al deze kiezers spraken hun voorkeur uit voor een andere kandidaat dan de lijsttrekker. Niet duidelijk is in hoeverre de partij bij deze keuze een rol speelde. Dat wordt onderzocht. De VVD werd de grootste met 2.279.130 stemmen, D66 werd tweede met 1.565.861 stemmen. Het leverde de VVD 34 zetels op, D66 kreeg er 24. Maar alle voorkeurstemmen bij elkaar leveren maar liefst 37 zetels op. Tel uit je winst, zullen de voorkeurstemmers denken, maar wat nu? Tijd voor verandering? Dan vind ik het verheugend dat er in Den Haag druk gespeculeerd wordt over een plan van minister Ollongren (D66) om de vaderlandse partijen-democratie – die van geen kant meer werkt – te veranderen in een voorkeursstemmendemocratie. In het concept dat de redactie kon inzien, was sprake van mijndemocratie.nl, nu al met je DigiD op het internet te raadplegen.
1 A P R I L  2 0 2 1