Volkstaal

 

Verbeter je Taal Nog Meer – 78

 

Kan dit een taal die wiegewoordjes brabbelt?
DANTE, GODDELIJKE KOMEDIE, DE HEL 32STE ZANG

 

k lees een boekje, een prachtig vormgegeven boekje, van Dante over de volkstaal. Zijn volkstaal was het Italiaans. Geschreven werd er in zijn tijd in het Latijn. Niet alleen in Italië, maar in heel Europa.

Kunnen we het ons nog voorstellen? Ik denk het niet, maar laten we het eens proberen. Probeer je voor te stellen dat er vandaag de dag een intellectuele bovenlaag in Europa zou zijn die Latijn schreef – en sprak. Het zou ongetwijfeld een minderheid zijn, een elite.

Hadden die lui enige invloed? Ik denk het niet. Ik denk dat geleerde latinisten alleen elkaar bereikten en dat maakt Dante nog bijzonderder. Hij wilde iedereen bereiken, ook minder geletterden.

Ruim zevenhonderd jaar later bereikte hij mij. Ik moest en zou De Goddelijke Komedie lezen, wat maar niet lukte, zelfs niet nadat Louis Houët mij op een gesproken versie had gewezen. Op alle autoritten beluisterde ik daarna cassettebandjes waarop Dante tot mij sprak sprak als de actrice Diane Lensink.

Renaissance

Leuk om te weten, maar boeiender is de vraag hoeveel mensen ruim zevenhonderd jaar geleden in Italië De Divina Commedia lazen. Geen idee. Wel weet ik dat Dante met zijn volkstaal mede bijdroeg aan een revolutie, de Renaissance, die het leven in Europa ingrijpend veranderde.

De vraag rijst hoevelen van ons zich nog met dit Europese verleden inlaten. Er wordt over geklaagd. Behalve de historici Mark Rutte en koning Willem-Alexander – en Thierry Baudet natuurlijk – is er in Nederland geen autoriteit meer te vinden die het verschil tussen de achter ons liggende eeuwen kent. Hongersnoden in de dertiende, slavernij in de zeventiende of was het in de achttiende? Welvaart in de negentiende?

Een handvol opvoeders maakt zich zorgen. Moeten we niet aan de slag om aankomende intellectuelen iets bij te brengen over hun voorouders?

Het verleden is een ander land waar een andere taal wordt gesproken. Welke? Geen Latijn, nee, maar ook geen eigentijds Nederlands. Welke taal dan wel?

Zolang ouders en hun kroost niet in taal geïnteresseerd zijn, zal ook het verleden ze worst wezen en vergeelt De Goddelijke Komedie nog verder.

 

 

 

WORDT VERVOLGD
WKtS
3 NOVEMBER 2020
DE VOLKSKNAR NR 350

TERUG NAAR DE VOORPAGINA

Dante Alighieri: Pleidooi voor de eigen taal. De vulgari eloquentia.
Vertaald en ingeleid door Lodi Nauta.
Historische Uitgeverij.
Groningen 2001